Ψυχική υγεία

Γυμνάσιο

Πόσος χώρος υπάρχει για τον αληθινό μας εαυτό, όταν νιώθουμε διαρκώς το βάρος από το βλέμμα των άλλων;

Η εφηβεία περιγράφεται συχνά ως η πιο θορυβώδης περίοδος της ζωής, όμως οι πιο σκληρές μάχες της δίνονται σε απόλυτη σιωπή. Σε μια εποχή όπου η εικόνα μοιάζει να υπαγορεύει την αξία μας και η πίεση για ένταξη στο σύνολο είναι ασφυκτική, η ψυχική υγεία των εφήβων βάλλεται από την αποξένωση, τις διαταραχές και την ανάγκη για τελειότητα.

Οι ταινίες αυτής της ενότητας στέκονται απέναντι στους μαθητές όχι ως δάσκαλοι, αλλά ως καθρέφτες. Καταπιάνονται με βαθιές και συχνά επίπονες θεματικές: από την παραμορφωμένη εικόνα του σώματος και τις διαταραχές πρόσληψης τροφής, μέχρι την πίεση της ομοιομορφίας και τον φόβο της απόρριψης. Ταινίες που προσεγγίζουν ανθρώπινες καταστάσεις όπως η μοναξιά και η μελαγχολία ενώ επιχειρούν να καταγράψουν κινηματογραφικά την αόρατη απόσταση που χωρίζει συχνά τους εφήβους από τον κόσμο των ενηλίκων.

Ο κινηματογράφος εδώ δεν ωραιοποιεί. Ρίχνει φως στις ρωγμές. Μας καλεί να αναγνωρίσουμε τον πόνο του άλλου, να σπάσουμε το στίγμα γύρω από τις ψυχικές νόσους και να κατανοήσουμε ότι η ευαλωτότητα δεν είναι αδυναμία. Μετά τους τίτλους τέλους, οι ταινίες αυτές αφήνουν τον χώρο ελεύθερο για τον πιο σημαντικό διάλογο: αυτόν που ξεκινά όταν συνειδητοποιούμε πως στους εσωτερικούς μας λαβύρινθους, δεν είμαστε τελικά μόνοι.

Για να αποδειχθεί, όμως, στην πράξη ότι κανείς δεν είναι μόνος, τον χώρο αυτού του διαλόγου αναλαμβάνει να συντονίσει ο Γιώργος Μόσχος. Νομικός, εγκληματολόγος, ο πρώτος Συνήγορος του Παιδιού στην Ελλάδα (2003-2018) και ιδρυτικό μέλος της Πρωτοβουλίας για το Άρθρο 12 (ΠΡΩΤΑ.12), έχει περάσει δεκαετίες δίνοντας χώρο στη φωνή των νέων. Εδώ, δεν αναλαμβάνει τον ρόλο του θεραπευτή ή του καθοδηγητή, αλλά του ανθρώπου που ξέρει να ακούει χωρίς να κρίνει. Στόχος του είναι να δημιουργήσει ένα απόλυτα προστατευμένο και ισότιμο περιβάλλον, όπου οι έφηβοι θα νιώσουν την ασφάλεια να “σπάσουν” τη σιωπή, να μιλήσουν ανοιχτά για όσα τους βαραίνουν και να βρουν τη δύναμη να αποδεχτούν —και να μοιραστούν— την ευαλωτότητά τους, μακριά από τα επικριτικά βλέμματα. 

Γιώργος Μόσχος

Ο Γιώργος Μόσχος σπούδασε νομικά στην Αθήνα και εγκληματολογία στο Λονδίνο. Επιμορφώθηκε σε θέματα αυτογνωσίας και σχετίζεσθαι, εκπαίδευσης ενηλίκων, διοργάνωσης κέντρων νεότητας και θεατροπαιδαγωγικής για παιδιά.  Σε όλη του τη σταδιοδρομία εστιάστηκε στη προστασία των δικαιωμάτων του παιδιού, δίνοντας έμφαση στα δυσκολεμένα παιδιά, αλλά και στην εκπαίδευση και ενδυνάμωση όλων των παιδιών να αναγνωρίζουν και να προασπίζονται τα δικαιώματά τους και να σέβονται τα δικαιώματα των άλλων. Υπηρέτησε ως ο πρώτος Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα Δικαιώματα του Παιδιού (Συνήγορος του Παιδιού) από το 2003 ως τις αρχές του 2018. Ως εμπειρογνώμονας δικαιωμάτων του παιδιού συνεργάστηκε με το Συμβούλιο της Ευρώπης και με πολλούς άλλους οργανισμούς. Είναι ιδρυτικό μέλος της Πρωτοβουλίας για το Άρθρο 12 (ΠΡΩΤΑ.12), εθελοντικής κίνησης για το δικαίωμα των παιδιών να εκφράζουν ελεύθερα τη γνώμη τους. Από το 2022 συνεργάζεται με την Πρωτοβουλία για την Ψυχική Υγεία Παιδιών και Εφήβων, ως διευθυντής του Προγράμματος Νεανικής Συμμετοχής YES.